منطقه «گرمي» از كهن ترين مناطق دشت مغان است و آثار تاريخي به دست آمده از آن نشان گر قدمت بالاي اين شهرستان است. گرمي يکي از شهرستان هاي مجاور دشت مغان است که از لحاظ شرايط طبيعي يک منطقه كشاورزي و دام پروري است. صنايع دستي اين شهرستان را گليم بافي و قالي بافي تشكيل مي دهند. گر چه صنايع متوسط و بزرگ در اين منطقه داراي اهميت چنداني نيست ولي از نظر صنايع دستي، توليدات اين منطقه قابل اهميت است. نوعي ورني يا گليم ريز فرش نما در روستاي اينجلو توليد مي شود كه در نوع خود منحصر به فرد بوده و يكي از اصلي ترين توليدات سنتي گرمي محسوب مي شود. شال بافي در اجارود و روستاهاي تابعه آن رواج زيادي دارد و هنرمندان اين رشته، كالاهاي بسيار مرغوبي به بازار مصرف عرضه مي دارند. از ديگر صنايع دستي گرمي مي توان خورجين و پلاس و شال گردن و بافتن دوزي را نام برد. در سرشماري سال 1375 شهرستان گرمي 064/104 نفر جمعيت داشت. مردم اين شهرستان به زبان تركي صحبت مي كنند و مسلمان و شيعه مذهب هستند. مکان هاي ديدني و تاريخي شهرستان گرمي را تپه خرمن، منطقه گرمي و گورستان گبر تشكيل مي دهند.


طبيعت در شهرستان گرمي

آبشار گور گور سبلان (گرمي)
آبشار گورگور سبلان درحدود 12 متر ارتفاع و 200 متر مربع محوطه گردشگاهي دارد و در دامنه شمالي كوه سبلان واقع شده است. دسترسي به آن تا دامنه هاي كوه با ماشين و بقيه با پاي پياده امكان پذير است. اين آبشار در يكي از زيباترين نقاط طبيعي استان يعني كوه سبلان قرار دارد و همراه با ديگر عناصر زيبا و بديع طبيعي مانند يخچال هاي دايمي، چشمه هاي آب گرم و آب معدني متعدد، فضايي مناسب و دل پذير براي علاقه مندان زيبايي هاي طبيعت به وجود آورده است. آب و هواي ييلاقي مفرح و با صفا و قله هاي متعدد و ارتفاعات زيبا با پوشش گياهي مصفا هر ساله هزاران نفر از كوهنوردان و مشتاقان طبيعت سبلان را به خود جذب مي كند.
شهرستان گرمي بين دو رشته كوه كم ارتفاع واقع شده است كه ارتباط شمال شهرستان مغان را با ساير شهرها و بخش هاي هم جوار مانند اردبيل و مشگين ‌شهر برقرار مي كند. در شمال و باختر گرمي ارتفاعات خروسلو که مربوط به دوره ميوسن هستند از باختر به خاور كشيده شده و در خاور آن ارتفاعات موران با ارتفاع 1200 متر واقع شده است. برخي از ارتفاعات شهرستان گرمي عبارت اند از: اروانه داغي، پوگه گوني داغ، دَمروف، سلمان لوداغ، قبله داغي، قزل داغ، قزل گايا داغ، قوش قيه‌ سي، مارالي داغ و ييشيخ چخماق داغ


عمارات و محوطه هاي باستاني در شهرستان گرمي

تپه خرمن گرمي
تپه خرمن در روستاي لر از توابع شهرستان گرمي مغان واقع شده است. از اين تپه بر اثر گمانه زني آزمايشي توسط هيات حفاري استان، آثاري به دست آمده كه به دوره پارت ها منسوب است. مصالح ساختماني در اين نقاط، قلوه سنگ ها و سنگ هاي تخته اي هستند كه با ملاط گل استوار شده اند. اگر حفاري هاي اصلي روي تپه ساختماني و گورهاي موجود صورت پذيرد، ممكن است نژاد و موطن اصلي قوم پارت كه تا كنون در پرده ابهام مانده است روشن شود. در گمانه زني هايي كه هيات به انجام رساند، گورهايي از نوع خمره اي و سنگي كشف شده است. در كنار مرده ها، اشيايي هم چون مجسمه هاي سفالين به شكل حيوانات به ابعاد 25 تا 20 سانتي متر، ‌سنگ هاي عتيق، گوشواره آويز، دستبند نقره، سنگ اپسيدين، سري كامل سنگ هاي وزنه تراش خورده، قمقمه، دوک، ظروف سفالين متنوع و نگين انگشتري از شيشه كشف شده است.


آرامگاهها ، امامزاده ها و زيارتگاهها در شهرستان گرمي

گورستان گبر
ر اطراف گرمي، چند اثر تاريخي در محوطه يك گورستان قديمي به نام « گبر» كشف شده است. در اين منطقه، به زيارتگاه اجاق مي گويند. از جمله اين اجاق ها « بيرزند » در روستاي « برزند » معروف به « مقبره محمد بن حنيفه » است. « اجاق آلازار » نيز در گوشه مسجد روستاي آلازار قرار دارد. بيش تر بقاياي برخي از آثار تاريخي « گرمي » كه امروزه اثري از آن ها به جا مانده به دوره اشكاني تعلق دارند