حوضههاي بيابان مركزي
تقريباً نصف ايران را حوضههاي بياباني كه بر روي نيمه شرقي ايران گسترده شدهاند ميپوشاند. اطراف اين حوضهها aرا زمينهاي مرتفع دربرگرفته و ارتفاعات جانبي آنها از برجستگيهاي پست شده تشكيل يافته كه بلندي آنها معمولاً كمتر از 1000متر از سطح دريا است. حوضههاي مختلف توسط رشته كوههائي كه ارتفاع آنها از 2000 تا 3000 متر ميرسد از يكديگر جدا شدهاند.
جهت فهم بيشتر، اين حوضهها را به سه گروه تقسيم مينمائيم: (1) گروه شمالي، شامل دشت كوير و سرزمينهاي مجاور آن، (2) دشت لوت جنوبي، (3) حوضههاي جنوب غربي، حوضههاي گروه شمالي در جنوب البرز گسترده شده و دشت كوير بزرگترين حوضه در بين آنها است كه اغلب قسمتهاي آن را لايهاي از نمك و گل پوشانيده است.
بيابان جدا افتادهاي است كه عاري از پوشش نباتي ميباشد. دشت لوت جنوبي نيز يك گودي بيضي مانند است كه تپههائي از هر طرف آنرا احاطه كردهاند، ارتفاع اين دشت در بعضي جاها به كمتراز300 متر ميرسد و قسمت اعظم توپوگرافي آنرا تودههاي شن متحرك تشكيل ميدهد. حوضههاي جنوب غربي نسبتاً كوچك و در بين رشته كوههاي موازي در يك فاصله 50 كيلومتري از يكديگر پخش گرديدهاند. حوضهها اغلب نمكي و دورافتاده هستند. اين حوضههاي بياباني در گذشته درياچههاي وسيعي بودهاند. كشف ذخاير عظيم زغال سنگ در اين اواخر، مشخص ميسازد كه اين سرزمينها در گذشته اقليم گرم و مرطوبي داشتهاند. عمليات طبيعي كه سبب خشك شدن اين سرزمينها گرديده است تدريجاً آنها را به صورت بيابان درآورد و درياچههاي قديمي مبدل به سرزمينهاي وسيعي از گل و لاي شدند و پوششي از ذرات نمك آنها را در بر گرفت. خشكي زياد از علائم اصلي اين حوضههاي بياباني است مقدار ريزش ساليانه باران آنها به سختياز 3 تا 15 سانتيمتر ميرسد و تمام اين بارندگي در مدت 6ماه از سال اتفاق ميافتد.
این وبلاگ دارای موضوع خاصی نیست